ควบคุมไขมันร้าย ป้องกันโรคหัวใจและหลอดเลือดก่อนสายเกินไป

              ไขมันในเลือดสูงเป็นภัยเงียบที่ไม่แสดงอาการในระยะแรก แต่กลับเป็นหนึ่งในปัจจัยเสี่ยงสำคัญที่นำไปสู่โรคหัวใจและหลอดเลือด ซึ่งเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้น ๆ ของคนไทยและคนทั่วโลก หลายคนอาจยังไม่รู้ว่าไขมันในเลือดมีอยู่หลายชนิด บางชนิดเป็นไขมันดีที่ร่างกายต้องการ แต่บางชนิดกลับเป็น “ไขมันร้าย” ที่หากมีระดับสูงเกินไปจะส่งผลเสียต่อสุขภาพอย่างรุนแรง ในบทความนี้ เราจะพาคุณไปรู้จักว่าไขมันในเลือดสูงคืออะไร ชนิดของไขมันในเลือดมีอะไรบ้าง ระดับที่เหมาะสมควรเป็นเท่าไร อันตรายที่แฝงมากับไขมันร้ายมีอะไรบ้าง และที่สำคัญคือแนวทางการเลือกรับประทานอาหารอย่างเหมาะสม เพื่อควบคุมระดับไขมันให้อยู่ในเกณฑ์ปลอดภัย ลดความเสี่ยงโรคร้ายอย่างมีประสิทธิภาพ

เพิ่มเติม

 

 

highcholesterol

ควบคุมไขมันร้าย โรคไขมันในเลือดสูง

          โรคไขมันในเลือดสูง (Hyperlipidemia หรือ Dyslipidemia) คือภาวะที่มีระดับไขมันในเลือดสูงกว่าปกติ โดยเฉพาะไขมันประเภทคอเลสเตอรอลรวม (Total Cholesterol), ไขมันเลว (LDL), หรือไตรกลีเซอไรด์ (Triglycerides) และ/หรือมีระดับไขมันดี (HDL) ต่ำกว่าปกติ ซึ่งภาวะเหล่านี้ล้วนเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ หลอดเลือดสมองอุดตัน และหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน

ภาวะไขมันในเลือดสูงมักไม่มีอาการในระยะแรก จึงมักถูกเรียกว่า “ภัยเงียบ” ที่สามารถคุกคามสุขภาพได้โดยไม่รู้ตัว การตรวจระดับไขมันในเลือดและการปรับพฤติกรรมจึงเป็นสิ่งสำคัญในการป้องกันและควบคุมโรคนี้อย่างมีประสิทธิภาพ

     

        ชนิดของไขมันในเลือด และระดับที่เหมาะสม

ค่าที่ได้จากการตรวจเลือดเพื่อดูภาวะไขมันในเส้นเลือด และระดับที่เหมาะสม

ชนิดของไขมัน	ระดับที่เหมาะสม
คลอเลสเตอรอลรวม	น้อยกว่า 200-220 มก/ดล
แอล ดี แอล  คลอเลสเตอรอล(ไขมันตัวร้าย) LDL	น้อยกว่า 100-200 มก/ดล
เอช ดี แอล คลอเลสเตอรอล(ไขมันตัวดี) HDL	มากกว่า 60 มก/ดล
ไตรกลีเซอไรด์ TG	น้อยกว่า 100-200 มก/ดล

 

นอกจากการดูค่าต่างๆตามตรางแล้ว ยังให้ความสำคัญต่อ อัตราส่วน ของ

• คลอเลสเตอรอลรวม/เอช ดี แอล คลอเลสเตอรอล ค่าที่เหมาะสมคือ ต่ำกว่า 3.5 และไม่ควรเกิน 5 เพราะถ้าค่าสูงกว่า5 แสดงถึงความเสี่ยงต่อโรคหัวใจ
• แอล ดี แอล  คลอเลสเตอรอล(ไขมันตัวร้าย) LDL/เอช ดี แอล คลอเลสเตอรอล(ไขมันตัวดี) HDL ค่าที่เหมาะสมควรต่ำกว่า 3.5
• ที่มา  ข้อมูลจาก สถาบันสาธารณสุขแห่งสหรัฐ(National Institute of Health, U.S. Department of Health and Human Services)

         

      ควบคุมไขมันร้าย  ปัจจัยที่ทำให้ไขมันในเลือดสูง

                   ไขมันในเลือดสูงมีสาเหตุจากหลายปัจจัย บางปัจจัยก็ควบคุมได้ เช่น การคุมอาหาร บางสาเหตุคุมไมได้ เช่น กรรมพันธ์

 

                   ไขมันในเลือด ประมาณ 80% สร้างขึ้นที่ตับ โดยมีปัจจัยในการสร้างมากน้อยจาก

 

• ปัจจัยที่ควบคุมไม่ได้ 

          -พันธุกรรม ผู้ที่มีญาติสายตรงเช่น คุณพ่อเป็นโรคหัวใจก่อนอายุ55ปี หรือมีคุณแม่เป็นโรคหัวใจก่อนอายุ 65ปี มีโอกาสเสี่ยงต่อการเป็นโรคหลอดเลือดไขมันอุดตันมากกว่าคนที่ไม่มี

•  ปัจจัยที่ควบคุมได้       
  

         -อาหารที่มีไขมันอิ่มตัว ยิ่งทานมากยิ่งสร้างไขมันโคเลสเตอรอลมาก พบได้จากอาหารประเภท เนื้อสัตว์ ไขมันสัตว์ 
         -อาหารที่มีไขมันทรานส์ ยิ่งทานมากยิ่งสร้างไขมันโคเลสเตอรอลมาก พบได้จากอาหารประเภท เบเกอรี่ ฟาสต์ฟูด ขนมกรุบกรอบ เนยขาว ครีมเทียม

             ควบคุมไขมันร้าย  การเลือกชนิดของอาหาร 

สัดน้อยของคลอเลสเตอรอล ประมาณ 20%มาจากอาหาร จึงควรเน้นการลดไขมันอิ่มตัว และไขมันทรานส์มากกว่าการควบคุมอาหาร ดังนี้

1. เวลาประกอบอาหารพวกเนื้อสัตว์ ตัดชั้นไขมันออกจากเนื้อแดง เลี่ยงการใช้หนังสัตว์ เช่นหนังไก่ประกอบอาหาร เพราะประกอบด้วยไขมันอิ่มตัวจำนวนมาก
2. ผู้ใหญ่และเด็กอายุ 2 ปีขึ้นไปควรเลือกทานเฉพาะนมไขมันต่ำ (low fat) หรือ นมไม่มีไขมัน (non fat) แทนนมไขมันเต็มส่วน (whole milk)
3. ควรเลือกกับข้าวที่มีผักมากๆ โดยเลี่ยงเมนูที่เป็นผักทอด น้ำพริก-ผักต้ม เป็นเมนูสุขภาพของคนไทย
4. ควรเลือกทานผลไม้ น้ำผลไม้ปั่นรวมกาก แทนทานขนมที่มีไขมันสูง เช่น ขนมเค็ก
5. เพิ่มอาหารที่มีเส้นใยสูง  และธัญพืชไม่ขัดสี เลือกข้าวกล้องแทนข้าวขาว ขนมปังโฮลวีทแทนขนมปังขาว  อาหารที่มีเส้นใยละลายน้ำสูง จะช่วยดูดซับน้ำ ทำให้อิ่มนาน ช่วยชะลอการย่อยและดูดซึม 
6. รับประทานผัก ผลไม้ หลากหลายให้ครบทั้ง 5 สี เช่น สีแดง:บีทรูท สีเขียว:ผักบุ้ง สีเหลือง:สับปะรด 
7. ทานอาหารประเภทปลา โดยเฉพาะปลาทะเล ใช้วิธี ต้ม ย่าง แทนการทอด ในปลาทอดจะมีกรดไขมันไม่อิ่มต้วสูง (โอเมก้า3)
8. ลดปริมาณเกลือในการปรุงอาหาร โดยเฉพาะผู้มีโรคความดันโลหิตสูง
9. งดเครื่องดื่มแอลกอฮอล เพราะเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคความดันโลหิตสูง แอลกอฮอลเพิ่มระดับไขมันไตรกลีเซอร์ไรด์ , แอล ดี แอล(ไขมันชนิดเลว) ลดระดับเอส ดี แอล (ไขมันดี)
10. เสริมอาหารเสริมที่มีส่วนช่วยควบคุม และป้องกันไขมันในเลือดสูง
    -น้ำมันปลา (Fish oil) ให้กรดไขมันชนิดไม่อิ่มตัว กลุ่มโอเมก้า3 ได้แก่ อีพีเอ ( EPA) และ ดีเอชเอ (DHA)
    -เลซิติน (Lecithin) ทำให้ไขมันคลอเลสเตอรอลเกิดการแตกตัวมีขนาดเล็กลง ลดการเกาะตัวของไขมันตามผนังหลอดเลือด
    -สารสกัดโพลีโคซานอล ( Policosanol) เป็นสารที่พบในไขเปลือกอ้อย มีส่วนช่วยลดระดับไขมันคลอเลสเตอรอล โดยนำพาไขมันที่สะสมและอุดตันตามผนังหลอดเลือดไปทำลายที่ตับ ป้องกันภาวะความหนาตัวของผนังหลอดเลือด และฟื้นฟูสมรรถภาพการทำงานของหัวใจและตับ

           ควบคุมไขมันร้าย  การออกกำลังกายที่เหมาะสม